Aquablation: een veilige en effectieve aanpak van prostaatvergroting

Prostaatvergroting, officieel benigne prostaathyperplasie (BPH), is een veelvoorkomende aandoening bij mannen boven de 50 jaar. De vergrote prostaat kan de urinebuis samendrukken, ook wel blaasuitstroomobstructie (BOO) genoemd, en klachten veroorzaken die de kwaliteit van leven flink beïnvloeden. Veel voorkomende problemen zijn een zwakke urinestraal, vaak moeten plassen, vooral ’s nachts, moeite met starten en het gevoel dat de blaas niet volledig leeg raakt. Ongeveer 30 procent van de mannen vindt medicijnen uiteindelijk onvoldoende effectief of krijgt complicaties, waardoor een operatie noodzakelijk wordt.

Een van de nieuwste en meest innovatieve behandelingen voor een vergrote prostaat is Aquablation. Het is een minimaal invasieve procedure waarbij overtollig prostaatweefsel wordt verwijderd met een robotgestuurde hogedrukwaterstraal, aangestuurd door realtime echografie. De chirurg maakt eerst een driedimensionale kaart van de prostaat en bepaalt precies welk weefsel moet worden verwijderd, waarna de robot de behandeling consistent en nauwkeurig uitvoert.

Aquablation biedt een blijvend effect: de urinestroom normaliseert of verbetert zelfs, en de klachten van de patiënt nemen duidelijk af. Omdat de behandeling zonder hitte wordt uitgevoerd, is de kans op schade aan zenuwen die verantwoordelijk zijn voor erectie en continentie kleiner dan bij traditionele operaties zoals de transurethrale resectie van de prostaat (TURP). De ingreep duurt meestal minder dan een uur, het herstel is relatief snel, en steeds meer patiënten kunnen dezelfde dag naar huis. Tenslotte is de methode geschikt voor kleine, middelgrote én zeer grote prostaten.

Hoewel Aquablation over het algemeen veilig is en de plasklachten duidelijk vermindert, kunnen in zeldzame gevallen bloedingen optreden die een transfusie of een aanvullende ingreep vereisen. Een recente studie onderzocht daarom het daadwerkelijke risico op ernstige bloedingen om de veiligheid van de procedure beter in kaart te brengen. Ernstige bloedingen werden gedefinieerd als situaties waarbij een transfusie nodig was of de patiënt opnieuw geopereerd moest worden om bloedende vaten te stoppen.

Grootste studie ooit: meer dan 70.000 patiënten

Onderzoekers analyseerden gegevens van 70.270 mannen die tussen 2019 en 2024 in Azië, Europa en Noord-Amerika een Aquablation-behandeling ondergingen. De gemiddelde leeftijd was 69 jaar en de gemiddelde prostaatgrootte 87 ml, met uitschieters tot 1.189 ml. Dit laat zien dat Aquablation werd toegepast bij prostaten van alle groottes, van klein tot zeer groot. De analyse toonde aan dat de techniek consistent werd gebruikt bij prostaten van alle maten, zonder duidelijke verschuivingen in de tijd. Het risico op ernstige bloedingen nam sterk af: het percentage patiënten dat een bloedtransfusie nodig had daalde van 2,3 procent in 2019 naar slechts 0,1 procent in 2023–2024. Ook het aantal patiënten dat opnieuw naar de operatiekamer moest voor aanvullende bloedingscontrole daalde van 2,7 procent naar 0,1 procent. Deze lage complicatiepercentages waren vergelijkbaar in alle regio’s en onafhankelijk van de prostaatgrootte.

Waarom dit belangrijk is

Deze bevindingen laten zien dat Aquablation niet alleen effectief is voor prostaten van alle groottes, maar ook veilig in de praktijk wordt toegepast. Zelfs bij zeer grote prostaten blijft het risico op complicaties laag. Dankzij verbeteringen in de techniek zijn ernstige bloedingen zeldzaam, en de meeste mannen hoeven na de ingreep nauwelijks terug naar het ziekenhuis.

Kortom, Aquablation biedt mannen met een vergrote prostaat een moderne, minder ingrijpende behandelingsoptie met een hoge veiligheid en een laag risico op bijwerkingen. Dit versterkt het idee dat robotgestuurde chirurgie met waterstralen een veelbelovende toekomst heeft in de behandeling van prostaatproblemen.